I ACa 907/21 2022-07-06 02:00:00.0 CEST 2022-08-24 20:00:03.0 CEST 15300000 503 SENTENCE Mariusz Tchórzewski Mariusz Tchórzewski Koszty procesu Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 - art. 100; art. 101; art. 102; art. 103; art. 104; art. 105; art. 108; art. 108(1); art. 385; art. 391; art. 391 § 1; art. 391 § 2; art. 391 § 2 pkt. 5; art. 98; art. 98 § 1; art. 98 § 2; art. 98 § 3; art. 99) Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 - ) Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 - art. 23; art. 24; art. 361; art. 362; art. 427; art. 448; art. 448 zd. 2008; art. 488) art. 98 1 k.p.c. art. 108 k.p.c. art. 108^1^ k.p.c. art. 113 u.k.s.c. a. Koszty procesu, koszty sądowe i ponoszone przez Skarb Państwa koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu są trzema odrębnymi od siebie komponentami fiskalnymi procesu cywilnego, które nigdy się nie przenikają i które nie muszą występować zawsze w każdym procesie, natomiast jeżeli już się pojawią, to wymagają wydawania odrębnych rozstrzygnięć, w oparciu o odrębne, specjalnie im dedykowane podstawy prawne; b. Kosztami procesu (art. 98 § 1 k.p.c.) są (art. 98 § 2 i 3 k.p.c.) poniesione (czyli faktycznie wydatkowane) koszty sądowe (art. 2 ust. 1 i 2 u.k.s.c.), czyli opłaty od pism, opłaty kancelaryjne, wydatki z art. 5 u.k.s.c. pokryte z zaliczek uiszczonych przez strony, koszty nakazanego przez sąd lub ustawę stawiennictwa przy czynnościach procesowych, poniesione koszty pomocy prawnej (wynagrodzenie i wydatki pełnomocnika) i o takich poniesionych przez strony kosztach sąd rozstrzyga w orzeczeniu kończącym postępowanie (art. 108 k.p.c.) w oparciu o jedną z zasad normowanych w art. 98— 105 k.p.c.; c. Nie są kosztami procesu w rozumieniu przywołanych przepisów koszty sądowe (opłaty i wydatki pokrywane tymczasowo w toku procesu z sum Skarbu Państwa), które co prawda powstały w toku danego procesu (art. 2 ust. 1 i art. 5 u.k.s.c.), ale nie zostały z różnych przyczyn pokryte przez strony do momentu wyrokowania (wtedy uległyby, bowiem przekształceniu w kategorię „kosztów procesu"); d. Zgodnie z art. 1081 k.p.c. Sąd nie musi (chociaż może) orzekać o kosztach sądowych w orzeczeniu kończącym postępowanie, a podstawą stosownych orzeczeń nie są przepisu Kodeksu postępowania cywilnego, ale przepisy ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28.07.2005 r. (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.), zawierającej autonomiczne regulacje w tym przedmiocie. W tym akcie prawnym zawarto różne zasady orzekania o kosztach sądowych (np. odpowiednikiem zasady zawartej w art. 98 § 1 k.p.c. lub w art. 100 k.p.c. w odniesieniu do kosztów procesu jest zasada zawarta w art. 113 ust. 1 i 2 u.k.s.c. stosowana do kosztów sądowych, a odpowiednikiem zasady z art. 102 k.p.c. stosowanej do kosztów procesu jest zasada z art. 113 ust. 4 u.k.s.c. odnoszona do kosztów sądowych); e. W uzasadnionych przypadkach Sąd (odpowiednio uzasadniając stanowisko) może zastosować inną zasadę orzekania o kosztach procesu (pomiędzy stronami), niż w kontekście kosztów sądowych. Magdalena Szymaniak Magdalena Szymaniak 2022-08-24 20:00:03.0 CEST 2025-06-27 07:22:35.0 CEST