V Ns 315/12 2016-02-29 01:00:00.0 CET 2017-12-04 21:06:08.0 CET 15351035 2503 REGULATION, DECISION, REASON Kamil Antkowiak Kamil Antkowiak Uznanie czynności za bezskuteczną Powołanie spadkobiercy Dziedziczenie Stwierdzenie nabycia spadku Nieważność czynności prawnej Wykonawca testamentu Testament Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 - art. 18; art. 21; art. 31; art. 83; art. 83 ust. 1; art. 84; art. 84 ust. 1; art. 87; art. 87 ust. 1; art. 87 ust. 2) Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 - art. 105; art. 105 § 1; art. 105 § 1 zd. 1; art. 108; art. 108 § 1; art. 108 § 1 zd. 2; art. 177; art. 177 § 1; art. 177 § 1 pkt. 1; art. 228; art. 228 § 1; art. 232; art. 510; art. 510 § 2; art. 514; art. 520; art. 520 § 1; art. 520 § 2; art. 669; art. 670; art. 684; art. 949; art. 949 § 1) Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 - art. 1008; art. 1020; art. 1049; art. 1049 § 2; art. 65; art. 65 § 1; art. 926; art. 926 § 1; art. 926 § 2; art. 928; art. 928 § 2; art. 932; art. 934; art. 941; art. 943; art. 945; art. 946; art. 947; art. 948; art. 948 § 1; art. 948 § 2; art. 949; art. 949 § 1; art. 959; art. 961; art. 961 § 1; art. 962; art. 963; art. 968; art. 975; art. 982; art. 986; art. 988; art. 988 § 1; art. n) Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe (Dz. U. z 1974 r. Nr 14, poz. 84 - ) Dekret z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz. U. z 1981 r. Nr 29, poz. 154 - art. 32) 926 k.c., 941 k.c. 943 k.c. 946 k.c. 947 k.c. 948 k.c. 949 k.c. 988 k.c. 670 k.p.c. Karolina Kicińska 1. zwrot nt. jedyności spadkobierczyni wyraźnie w ocenie Sądu wskazuje na wyłączność jej dziedziczenia i nie wymagał, co do zasady, już dalszej wykładni. Wykładnia zaś testamentu polega na tym, że należy go tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwe urzeczywistnienie woli spadkodawcy (art. 948 § 1 kc), a dopiero, jeżeli testament może być tłumaczony romaicie, należy przyjąć taką wykładnię, ktora pozwala utrzymać rozporzadzenie spadkodawcy w mocy i nadać im rozsądną treść (§ 2 tego przepisu). W tej sytuacji zabiegi interpretacyjne prowadzące do ustalenia sensu użytych przez testatora słów w ocenie Sądu, zgodnie z regułą clara non sunt interpretanda, nie moga prowadzić do rozwiązań sprzecznych z wolą zmarłego, a w szczególności, wobec jasnych sformułowań dotyczących instytucji jedynego spadkobiercy, do prób przyjęcia, iż spadkobierca powołał jeszcze innych bliskich jako spadkobierców do konkretnych przedmiotów, zresztą nawet niewymienionych w tym ostatnim testamencie. 2. Fakty historyczne powszechnie znane nie wymagają dowodu (por. art. 228 § 1 kpc) co się tyczy tym bardziej faktów z nieodległej przeszłości, jak realia polityczno-społeczno-gospodarcze okresu PRL, a w szczególności represji i ograniczeń prawnych czasu stanu wojennego, który wybuchł dnia 13 grudnia 1981 r. Tymczasem w realiach stanu faktycznego niniejszej sprawy badany testament z 1982 został niewątpliwie sporządzony w okresi trwania tego stanu wyjatkowego i to jeszcze w pierwszych jego miesiącach, ktora to okoliczność zewnętrzna nie mogła w ocenie Sądu pozostawać bez wpływu na wykładnię rzeczywistej woli spadkodawcy . 3. ustawa też nie wymaga (i to jeszcze pod rygorem nieważności) od spadkodawców uzasadnienia swojej ostatniej woli i podawania treści testastamentów motywów takiego a nie innego rozporządzenia na wypadek śmierci. Wola spadkodawcy ma być bowiem swobodna, a co oznacza, że może on w sposób całkowicie dowolny rozporządzać swoim majątkiem, a w tym z pominięciem odmiennych nadziei czy życzeń nawet najbliższych jego krewnych. W tym kontekście psychologicznie zrozumiałe było powołanie do spaku jedynej żony, a nie zstępnych (i to jeszcze dalszych) nieżyjącego już rodzeństwa. Polskie zaś prawo w pełni natomiast szanuje wolna wolę testatora (art. 31 Konstytucji RP) oraz chroni jego prawo własności i dziedziczenia (art. 21 Konstytucji RP), stąd spadkodawca ma w pełni prawo nie powołać do spadku w testamencie nawet np. ulubionego krewnego, a zamiast tego rozporządzać całym majątkiem na rzecz np. całkiem obcej osoby. Anna Włodarz Sylwia Duda 2017-12-04 21:06:08.0 CET 2017-11-30 11:01:56.0 CET